Therapie en coaching groeien explosief. Maar waar hebben we écht honger naar?

De laatste tijd verschijnen er steeds vaker artikelen waarin wordt gesteld dat therapie en coaching “explosief groeien”. De toon is kritisch: coachen we niet te veel? Therapeutiseren we het leven niet? Maken we mensen niet afhankelijk van begeleiding?

Het zijn terechte vragen.
Maar ze raken slechts een deel van het verhaal.

Wat we missen in het publieke debat

Wat in deze discussies vaak ontbreekt, is de diepere context waarin deze groei plaatsvindt.
We leven in een wereld die complexer, sneller en oppervlakkiger is geworden. Systemen zijn grootschalig, abstract en onpersoonlijk. Technologie verbindt ons ogenschijnlijk, maar laat velen innerlijk eenzaam achter.

Tradities die ooit zin en bedding gaven (religie, gemeenschap, rituelen), zijn grotendeels verdwenen of uitgehold. En precies daar, in die leegte, komt iets heel menselijks naar boven: de behoefte aan betekenis, verbinding en begeleiding.

De honger naar betekenis

De groei van therapie en coaching is niet alleen een symptoom van kwetsbaarheid of overdaad. Het is ook een teken van iets anders.
Dat mensen niet langer willen overleven, maar willen leven.
Dat ze niet meer genoegen nemen met functioneren, maar verlangen naar zingeving.
Dat ze willen begrijpen wie ze zijn, wat hen beweegt en hoe ze trouw kunnen blijven aan hun eigen waarden in een wereld die vaak iets anders van hen vraagt.

In die zin is de toename van begeleiding geen zwaktebod, maar een bewustzijnsbeweging.

Helpen geeft zin

Daarnaast is er nog iets wat zelden benoemd wordt: mensen helpen geeft zin.
Zowel aan degene die geholpen wordt, als aan degene die helpt.

Vanuit de biologie weten we dat zorg, aandacht en echte verbinding het lichaam aanzetten tot het aanmaken van oxytocine en andere regulerende stoffen. Maar los daarvan is er iets fundamentelers aan de hand: begeleiden, luisteren en aanwezig zijn bij een ander raakt aan een oeroude menselijke impuls. Het gevoel dat je ertoe doet. Dat je bijdraagt. Dat je deel bent van iets groters dan jezelf.

In een wereld waarin zoveel mensen zich losgezongen voelen van betekenis, is het niet vreemd dat velen zich aangetrokken voelen tot een beroep waarin zin centraal staat. Coaching en therapie zijn dan niet alleen diensten, maar ook antwoorden op een existentieel tekort.

De schaduwkant van groei

Dat neemt niet weg dat het huidige veld kritisch bekeken moet worden. De explosieve groei heeft ook schaduwkanten: versnippering, oppervlakkige opleidingen, snelle certificering en onvoldoende begeleiding van begeleiders.

Daar mogen en móéten vragen over gesteld worden. Niet om het hele veld te diskwalificeren, maar om het te verdiepen. Want niet alle begeleiding is gelijk. En niet elke hulpvraag vraagt om dezelfde vorm.

Wat vrouwen nu werkelijk zoeken

Wat mij betreft ligt de kernvraag niet in óf we te veel coachen of therapie bieden, maar in hóe we begeleiden, vanuit welk mensbeeld en met welke diepgang.

Daarbij zie ik een duidelijke verschuiving, met name bij vrouwen. Steeds meer vrouwen willen niet langer leven volgens systemen van “meer, groter, sneller”. Ze willen niet geoptimaliseerd worden, maar belichaamd leven. Ze verlangen naar begeleiding die niet alleen het hoofd aanspreekt, maar ook het lichaam, het gevoel, de intuïtie en het verlangen.

Dat is geen therapieverslaving.
Dat is een herijking van wat gezondheid, succes en welzijn betekenen.

Geen overdaad, maar een signaal

In plaats van de groei van coaching en therapie te framen als een probleem, zouden we haar kunnen zien als een signaal. Een signaal dat het dominante systeem, economisch, maatschappelijk en psychologisch, niet langer voldoende antwoord geeft op de vragen die mensen vandaag de dag hebben.

De echte vraag is dan ook niet: hebben we te veel begeleiding?
Maar: hebben we begeleiding die diep genoeg gaat, menselijk genoeg is en werkelijk aansluit bij de tijd waarin we leven?

Zolang zingeving ontbreekt, zolang mensen zich vervreemd voelen van zichzelf en hun leven, zolang we worden opgejaagd in systemen die weinig ruimte laten voor innerlijke waarheid, zal de behoefte aan begeleiding blijven groeien.

Niet omdat mensen zwakker zijn geworden.
Maar omdat ze wakkerder zijn.

Misschien is dat precies waar deze tijd ons toe uitnodigt:
niet tot minder begeleiding, maar tot betere, eerlijkere en diepere vormen van mens-zijn, met elkaar.